Przekroczenie prędkości: wykroczenie z art. 92a KW i granice kary
Niestosowanie się do ograniczenia prędkości to wykroczenie z art. 92a Kodeksu wykroczeń. Za przekroczenie o ponad 30 km/h pojazdem mechanicznym grozi grzywna od 800 do 30 000 zł. W mandacie można nałożyć do 5000 zł. Kto w ciągu 2 lat od ukarania ponownie przekroczy prędkość o ponad 30 km/h, dostaje grzywnę co najmniej 1600 zł.
Dwa paragrafy art. 92a
| Czyn | Przepis | Kara | |
|---|---|---|---|
| Niestosowanie się do ograniczenia prędkości określonego ustawą lub znakiem | [[kw:92a#par-1 | art. 92a § 1]] | grzywna od 20 do 5000 zł |
| To samo pojazdem mechanicznym, z przekroczeniem o ponad 30 km/h | [[kw:92a#par-2 | art. 92a § 2]] | grzywna od 800 do 30 000 zł |
Paragraf 1 dotyczy każdego pojazdu, także roweru. Paragraf 2 tylko pojazdu mechanicznego. Górna granica 30 000 zł dla § 2 wynika z art. 24 § 1a KW. Za przekroczenie prędkości nie grozi areszt.
Ograniczenie może wynikać z ustawy, czyli ogólnych limitów prędkości w terenie zabudowanym i poza nim, albo ze znaku drogowego.
Mandat za przekroczenie prędkości
Za wykroczenia z rozdziału XI Kodeksu wykroczeń, w tym z art. 92a, w mandacie można nałożyć grzywnę do 5000 zł, a gdy jednym czynem naruszono kilka przepisów, do 6000 zł (art. 96 § 1ad KPW). Konkretną stawkę zależną od wielkości przekroczenia wskazuje rozporządzenie mandatowe Prezesa Rady Ministrów, a funkcjonariusz podaje ją przy nakładaniu mandatu. Stawek z rozporządzenia nie przytaczamy, bo ELI nie udostępnia jego aktualnego tekstu ujednoliconego po kolejnych nowelizacjach.
Grzywna w mandacie za przekroczenie o ponad 30 km/h nie może być niższa niż 800 zł, bo tyle wynosi dolna granica z art. 92a § 2.
Ponowne przekroczenie o ponad 30 km/h
Kierującemu pojazdem mechanicznym, który w ciągu dwóch lat od ostatniego prawomocnego ukarania za wykroczenie z art. 92a § 2 popełnia to samo wykroczenie, wymierza się grzywnę nie niższą niż dwukrotność dolnej granicy ustawowego zagrożenia (art. 38 § 2 KW). Dolna granica wynosi wtedy 1600 zł.
Przepis dotyczy tego samego wykroczenia. Przekroczenie o 20 km/h po wcześniejszym ukaraniu za przekroczenie o 40 km/h nie jest więc ponownym popełnieniem wykroczenia z § 2. Szczegóły w poradniku o recydywie wykroczeń drogowych.
Pomiar urządzeniem
Gdy przekroczenie zarejestrowało urządzenie, a kierowcy nie zatrzymano, mandat można nałożyć tylko wtedy, gdy nie ma wątpliwości co do sprawcy, i nie później niż 60 dni od jego ustalenia (art. 97 § 1 KPW). Opisujemy to w poradniku o mandacie z fotoradaru.
Czego nie obejmuje ten poradnik
Zatrzymanie prawa jazdy za przekroczenie prędkości w terenie zabudowanym oraz punkty karne wynikają z ustawy o kierujących pojazdami, a nie z Kodeksu wykroczeń. Te kwestie wymagają osobnej weryfikacji i nie są tu opisane.
Najważniejsze w skrócie
Przekroczenie prędkości to wykroczenie z art. 92a KW. Do 30 km/h grozi grzywna do 5000 zł, ponad 30 km/h pojazdem mechanicznym od 800 do 30 000 zł. Mandat może wynieść do 5000 zł. Przy powtórzeniu w 2 lata dolna granica rośnie do 1600 zł.
Podstawa prawna i źródła
- Art. 92a KW (Kodeks wykroczeń, brzmienie zweryfikowane na 03.11.2026)
- Art. 24 KW (Kodeks wykroczeń, brzmienie zweryfikowane na 03.11.2026)
- Art. 38 KW (Kodeks wykroczeń, brzmienie zweryfikowane na 03.11.2026)
- Art. 96 KPW (Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, brzmienie zweryfikowane na 03.11.2026)
- Art. 97 KPW (Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, brzmienie zweryfikowane na 03.11.2026)
Źródła
- Kodeks wykroczeń, tekst jednolity Dz. U. z 2025 r. poz. 734 ze zm. (ISAP)
- Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie wysokości grzywien nakładanych w drodze mandatów karnych (Dz. U. z 2003 r. poz. 2023 ze zm.), metryka ELI
Autor: Redakcja kodeks-wykroczen.pl. Opublikowano 30.10.2026. Poradnik jest tekstem redakcyjnym; wiążące jest brzmienie przepisów.