Pies bez smyczy i niedopilnowanie zwierzęcia: art. 77 KW

Co mówi art. 77 KW

Art. 77 Kodeksu wykroczeń ma dwa paragrafy:

Przepis dotyczy każdego zwierzęcia, ale w praktyce najczęściej psów.

Zwykłe i nakazane środki ostrożności

Zwykłe środki ostrożności to takie, które rozsądny właściciel stosuje sam z siebie, bez specjalnego przepisu. Chodzi o to, żeby zwierzę nie mogło nikomu zagrozić ani wyrządzić szkody: pilnowanie psa w miejscach, gdzie są ludzie, smycz w ruchliwym miejscu, zabezpieczenie posesji tak, żeby pies się z niej nie wydostawał.

Nakazane środki ostrożności wynikają z przepisów, na przykład z uchwał rady gminy określających zasady utrzymywania zwierząt domowych albo z regulaminów konkretnych miejsc. Mogą to być obowiązki wyprowadzania psa na smyczy w określonych miejscach albo w kagańcu.

Dlatego odpowiedź na pytanie, czy pies bez smyczy to wykroczenie, zależy od sytuacji. Spokojny pies blisko właściciela na pustej łące, gdzie lokalne przepisy smyczy nie wymagają, zwykle nie narusza art. 77. Pies biegający luzem przy placu zabaw albo na chodniku pełnym ludzi już tak.

Kiedy zachodzi paragraf 2

Surowszy art. 77 § 2 KW dotyczy zwierzęcia, które swoim zachowaniem stwarza niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia człowieka. Liczy się realne zachowanie zwierzęcia, na przykład atakowanie przechodniów lub rzucanie się na ludzi. Do odpowiedzialności nie jest potrzebne pogryzienie: wystarczy, że zagrożenie powstało, a właściciel nie zachował ostrożności.

Jeżeli zwierzę spowodowało u kogoś obrażenia, w grę może wchodzić odpowiedzialność z innych przepisów, w tym karna, a także obowiązek naprawienia szkody na podstawie prawa cywilnego.

Mandat i inne reakcje

W postępowaniu mandatowym za wykroczenie z art. 77 grzywna może wynieść do 500 zł (art. 96 § 1 KPW). Zamiast mandatu funkcjonariusz może poprzestać na pouczeniu, zwróceniu uwagi lub ostrzeżeniu (art. 41 KW). Sąd może orzec naganę, jeśli wystarczy ona, żeby wdrożyć sprawcę do przestrzegania prawa (art. 36 § 1 KW).

Sprawy tego typu prowadzi Policja, a w wielu gminach także straż gminna (miejska), która może wystąpić z wnioskiem o ukaranie za ujawnione przez siebie wykroczenia (art. 17 § 3 KPW).

Art. 77 a przepisy porządkowe

Naruszenie lokalnych przepisów porządkowych o zachowaniu się w miejscach publicznych może być też oceniane z art. 54 KW, który przewiduje grzywnę do 500 zł albo naganę. Gdy zachowanie wyczerpuje znamiona kilku wykroczeń, stosuje się przepis przewidujący najsurowszą karę, w tym wypadku zwykle art. 77.

Jak zgłosić niebezpiecznego psa

Gdy pies zagraża ludziom, trzeba zgłosić to Policji, a w sytuacji nagłej użyć numeru alarmowego 112. Warto zapisać miejsce i czas, opisać psa i właściciela, zrobić zdjęcie lub nagranie i zebrać dane świadków.

Najważniejsze w skrócie

Pies bez smyczy jest wykroczeniem, gdy narusza zwykłe lub nakazane środki ostrożności. Grozi ograniczenie wolności, grzywna do 1000 zł albo nagana, a przy zwierzęciu zagrażającym ludziom grzywna do 5000 zł. Mandat wynosi do 500 zł.