Jazda samochodem po alkoholu: wykroczenie do 0,5 promila, powyżej przestępstwo

Granica 0,5 promila

O tym, czy kierowca popełnia wykroczenie, czy przestępstwo, decyduje stężenie alkoholu. Progi określa art. 46 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a dla Kodeksu karnego powtarza je art. 115 § 16 KK.

Poniżej 0,2‰ we krwi i 0,1 mg w wydychanym powietrzu żaden z tych przepisów nie ma zastosowania.

Wykroczenie z art. 87 § 1 KW

Kto w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega karze aresztu albo grzywny nie niższej niż 2500 zł (art. 87 § 1 KW). Górna granica grzywny wynosi 30 000 zł (art. 24 § 1a KW). Areszt trwa od 5 do 30 dni.

W odróżnieniu od jazdy rowerem przepis dotyczy każdego miejsca ruchu lądowego, a nie tylko drogi publicznej.

Zakaz prowadzenia pojazdów jest obowiązkowy

W razie wykroczenia z art. 87 § 1 sąd orzeka zakaz prowadzenia pojazdów (art. 87 § 3 KW). Trwa on od 6 miesięcy do 3 lat (art. 29 § 1 KW). Na jego poczet zalicza się okres, w którym zatrzymano prawo jazdy (art. 29 § 4 KW).

Skoro zakaz jest obowiązkowy, mandatu się nie nakłada (art. 96 § 2 KPW). Sprawa trafia do sądu na podstawie wniosku o ukaranie.

Ponowne ukaranie w ciągu 2 lat

Kierującemu pojazdem mechanicznym, który w ciągu dwóch lat od ostatniego prawomocnego ukarania za wykroczenie z art. 87 § 1 popełnia je ponownie, wymierza się grzywnę nie niższą niż dwukrotność dolnej granicy ustawowego zagrożenia (art. 38 § 2 KW). Oznacza to co najmniej 5000 zł.

Przestępstwo z art. 178a KK

Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego jest przestępstwem zagrożonym karą pozbawienia wolności do 3 lat (art. 178a § 1 KK). Surowsza odpowiedzialność, od 3 miesięcy do 5 lat, dotyczy m.in. sprawcy wcześniej prawomocnie skazanego za taki czyn albo jadącego w okresie zakazu orzeczonego za przestępstwo (art. 178a § 4 KK). Sprawy te prowadzi się według Kodeksu postępowania karnego.

Odpowiedzialność osoby, która dała kluczyki

Właściciel, posiadacz, użytkownik lub prowadzący pojazd, który na drodze publicznej dopuszcza do prowadzenia pojazdu osobę w stanie po użyciu alkoholu, odpowiada z art. 96 § 1 pkt 3 KW. Grozi mu ograniczenie wolności albo grzywna od 1000 zł.

Inne pojazdy

Prowadzenie po alkoholu pojazdu innego niż mechaniczny, na przykład roweru, opisujemy w poradniku o jeździe rowerem po alkoholu. Dotyczy go art. 87 § 1a i § 2 KW.

Wynik badania

Liczy się zawartość alkoholu, która wynosi lub prowadzi do stężenia z tabeli. Gdy badanie wykonano chwilę po spożyciu, wynik może nie odzwierciedlać stężenia z chwili jazdy, dlatego w sprawach granicznych ma znaczenie dokładny czas badania i jego powtórzenie. W wątpliwych sytuacjach rozstrzyga sąd na podstawie całego materiału dowodowego.

Najważniejsze w skrócie

Od 0,2 do 0,5 promila za kierownicą samochodu to wykroczenie: areszt albo grzywna od 2500 do 30 000 zł i obowiązkowy zakaz prowadzenia pojazdów od 6 miesięcy do 3 lat. Mandat nie wchodzi w grę. Powyżej 0,5 promila to przestępstwo zagrożone karą do 3 lat pozbawienia wolności.